Τα κίνητρα αποτελούν εφαλτήρια της ανθρώπινης συμπεριφοράς. Κινούν τους ανθρώπους στο να δρουν προς επίτευξη στόχων. Θα λέγαμε ότι τα κίνητρα αποτελούν τις υπεραξίες πραγμάτων που πρέπει να κατακτήσουμε. Πρόκειται για υποσχέσεις που αφορούν το μέλλον, ικανές να καθοδηγούν και να καθορίζουν τις ενέργειες και τη συμπεριφορά ενός ατόμου ή μιας ομάδας.
Τα κίνητρα μπορούν να είναι συνειδητά ή ασυνείδητα, υλικά ή άυλα και φαίνεται ότι λειτουργούν με εγγενή τρόπο (έμφυτα), στην ανθρώπινη ψυχολογία.
Στην διοίκηση επιχειρήσεων, η δημιουργία κινήτρων είναι μια διαδικασία που συχνά χρησιμοποιείται για την επίτευξη στόχων και καλύτερης συνοχής ως προς τις ενέργειες που επιτελούνται.
Το να θεσπίσεις κίνητρα για ομάδες εάν και φαίνεται μια απλή διαδικασία, δεν λειτουργεί πάντα διότι δεν λαμβάνονται υπ’ όψιν σημαντικοί παράγοντες. Ένας απ’ αυτούς είναι η ομοιογένεια ψυχισμού μιας ομάδας.
Τα κίνητρα λειτουργούν διαφορετικά σε σχέση με το άτομο ή τις ομάδες στις οποίες τίθενται.
Είδη κινήτρων:
Κλίμακα κινήτρων:
Η κλίμακα κινήτρων αναφέρεται σε ένα σύστημα όπου οι ανταμοιβές ή οι επιβραβεύσεις παρέχονται σε βάση κλίμακας, δηλαδή ανάλογα με την επίτευξη συγκεκριμένων στόχων ή επιδόσεων.
Ένα τέτοιο σύστημα μπορεί να περιλαμβάνει διάφορα είδη κινήτρων, όπως μπόνους, προμήθειες, αυξήσεις μισθού, προαγωγές ή άλλες ανταμοιβές. Οι ανταμοιβές αυτές συνήθως εξαρτώνται από το επίπεδο επίτευξης των στόχων ή της απόδοσης του ατόμου ή της ομάδας.
Η κλίμακα κινήτρων μπορεί να είναι γραμμική, όπου η ανταμοιβή αυξάνεται ή μειώνεται σε σταθερό ρυθμό με βάση την επίτευξη των στόχων, ή μπορεί να είναι μη γραμμική, όπου η ανταμοιβή μπορεί να αυξάνεται ή να μειώνεται σε μεγαλύτερο βαθμό με την επίτευξη ορισμένων ορόσημων ή ορίων.
Η χρήση κλίμακας κινήτρων μπορεί να ενθαρρύνει τους εργαζομένους να επιδιώξουν την υψηλότερη δυνατή επίδοση και να ευνοεί την επίτευξη των στρατηγικών στόχων της επιχείρησης.
Τα κίνητρα ικανοποιούν την προσωπική, κοινωνική και οικονομική επιβίωση του ατόμου και θα μπορούσαν να μπούνε με μια σειρά ανάλογα με τον ψυχισμό του ατόμου ή της ομάδας, π.χ:
Κατανόηση Αναγκών
Για να δημιουργήσετε αποτελεσματικά κίνητρα, πρέπει πρώτα να κατανοήσετε τις ανάγκες των ατόμων. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει:
Στόχοι και Προσδοκίες
Η σαφής διατύπωση στόχων είναι κρίσιμη για την παροχή κατεύθυνσης και την ενίσχυση της δέσμευσης. Οι στόχοι πρέπει να είναι:
Δημιουργία Υποστηρικτικού Περιβάλλοντος
Ένα υποστηρικτικό περιβάλλον μπορεί και πρέπει να ενισχύσει και να παρακινεί:
Η δημιουργία και η διατήρηση κινήτρων είναι μια συνεχής διαδικασία που δημιουργεί υπεραξίες στη συλλογική ή ατομική εργασία. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι αποτελεί το εργαλείο εκείνο που κινητοποιεί το περίσσευμα των ψυχικών δυνάμεων, έτσι ώστε να διατηρείται η προσήλωση και η κατεύθυνση για τα επιθυμητά κάθε φορά αποτελέσματα.